S  U  I  D  -  A  F  R  I  K  A

Renoster. Daar is twee soorte, die witrenoster en die swartrenoster. Onder die soogdiere is dit net die olifant en seekoei wat groter is as ’n renoster. Albei soorte renosters het twee horings, maar die vorm van hulle bekke of lippe verskil. Renosters se horings kan tot 1,52 meter lank word. Die swartrenoster het ʼn lang, gepunte bolip, en die witrenoster se bek is wyer. Renosters kan tot 2 500 kg weeg, en hulle kan tot 40 jaar oud word. Renosters eet growwe gras en het baie water nodig om hul kos te verteer. Hulle moet ten minste een keer per dag water drink. Renosters rol nie net in die modder rond nie, maar eet selfs soms van die einste modder! Die modder beskerm hulle teen die son, help hulle om af te koel en help ook om hulle teen parasiete te beskerm. Dit bevat ook minerale wat die renoster in sy dieet nodig het. ‘N witrenosterkalf hardloop altyd voor sy ma uit wanneer gevaar dreig. Die swartrenoster se kalf hardloop weer agter die ma aan wanneer daar gevaar is. Renosters kan nie goed sien nie. Soms gebeur dit dat hulle ’n rots of ’n boom sal storm en “aanval” omdat hulle nie kan sien wat dit is nie! Hulle kan wel baie goed hoor en ruik, en dit vergoed vir hulle swak sig. Witrenosters is eintlik glad nie wit nie! Hulle is inderwaarheid gryserig-bruin. Hulle naam kom van die Nederlandse woord wijde wat “wyd” beteken omdat hulle bekke wyer is as dié van swartrenosters. Dit het toe vir mense geklink soos “white”, en dit is waar die naam ontstaan het.

Leeu. Bekend as die "koning van die diere" en 'n simbool van krag. Leeus is die enigste van ongeveer 38 katagtige spesies wat verkies om in troppe te leef. ’n Volwasse mannetjie kan tot 250 kg weeg. In ’n trop leeus is daar gewoonlik een senior mannetjie wat die hoof is van die trop. Verder bestaan die trop uit wyfies, kleintjies en jonger mannetjies. Leeus kan baie hard brul! Hulle doen dit gewoonlik ná sononder, nadat hulle iets gevang het en ook nadat hulle klaar gevreet het. Buiten die brulgeluid, maak hulle ook agt verskillende bromgeluide en ’n hele paar spin-, tjirp- en tjankgeluide. Leeus jag gewoonlik snags, en dit is dikwels die wyfies wat die jagwerk doen. Wanneer hulle iets gevang het, eet die mannetjies eerste. Hoewel hulle meestal bokke en sebras eet, sal hulle selfs insekte eet. Wanneer die wyfies jag, kan hulle tot 30 km ver hardloop. Leeus het nie werklik natuurlike vyande nie – hul enigste vyand is jagters. Dit gebeur egter tog dat leeuwelpies deur ander roofdiere soos hiënas, luiperds en wildehonde doodgemaak word. 

Kaapse buffel. 'N uiters gevaarlike en onvoorspelbare dier, veral as hulle gewond is. Buffels se horings is in die middel aan mekaar verbind sodat dit soos ’n helm om sy kop lyk. Beskermende kopbedekking wat gewoonlik deur motorfietsryers of mynwerkers gedra word om hulle koppe teen beserings te beskerm. Jagters beskou die buffel as een van die gevaarlikste wilde diere om te jag. ’N volgroeide buffelbul kan tot 920 kg weeg. Buffels is tropdiere, en een van die koeie is gewoonlik die leier van die trop. Wanneer daar gevaar is wat ’n buffeltrop bedreig, beweeg al die koeie en kalwers na die middel van die trop en die bulle staan aan die buitekant van die sirkel om die koeie en kalwers te beskerm. Mense dink gewoonlik dat die leeu en die luiperd die gevaarlikste diere onder die Groot Vyf is, maar eintlik sê kenners dat die buffel die gevaarlikste is. Hulle is onvoorspelbaar, en hulle buie is temperamenteel, dit kan vinnig verander. Die ouer bulle kan baie maklik kwaad word en dan is hulle natuurlik baie gevaarlik. Buffels se grootste vyand is leeus. Wanneer ’n buffel deur leeus gevang word, sal die res van die buffeltrop hom probeer red. Mense het al gesien hoe buffels selfs ’n leeu doodgemaak het nadat die leeu ’n buffel gevang en doodgemaak het.

Luiperd. Die luiperd het swart kolle wat amper soos blommetjies op ’n geelgoue vel lyk. ’N luiperd se stert het ’n wit punt. Hulle is groter en stewiger gebou as die jagluiperd. ’N luiperd se kop en lyf is 1,6 tot 2,1 m lank, en sy stert is ongeveer 1 m lank. Luiperds pas hulle dieet aan wanneer kos skaars is. Hoewel hulle gewoonlik kleiner boksoorte eet, eet hulle ook dassies, bobbejane, reptiele en selfs vis. Wanneer dit nodig is, eet hulle selfs insekte en knaagdiere. Luiperdwyfies kry twee tot drie welpies op ’n slag. Hulle word goed weggesteek vir ander roofdiere wat hulle sal vang as hulle die geleentheid kry. Hulle bly ook vir die eerste jaar van hulle lewe by die wyfie terwyl sy hulle leer om in die natuur te oorleef. ’N luiperd kruip gewoonlik weg in die dag en jag in die nag. Hy wag sy prooi in, bespring dit en byt dit aan die keel dood. Luiperds kan goed boomklim en steek dikwels hulle prooi in ’n boom weg om dit teen ander roofdiere te beskerm. Dink hoe sterk moet ‘n luiperd wees om ’n bok tot bo in ’n boom op te trek. Luiperds is allesbehalwe “lui perde”! Hulle kan tot 56 km per uur hardloop en tot 3 m hoog in die lug spring. Die luiperd is ’n nagdier en bly gedurende die dag in skuilplekke. Hulle is ook alleenlopers en is die een dier van die Groot Vyf wat die minste gesien word.